बर्दियाको गुलरियामा किशोरीहरूले स्थानीय स्रोत र सामग्रीको प्रयोग गरेर सेनेटरी प्याड बनाउन सुरु गरेका छन् । महिनावारीको समयमा सुरक्षित र दिगो विकल्पको अभावमा समस्या भोग्दै आएका ग्रामिण क्षेत्रका किशोरी हरू अब आफैं सेनेटरी प्याड उत्पादन मा संलग्न हुन थालेका हुन् ।
लुम्बिनी प्रदेश सरकारको ५ लाख रुपैया अनुदान सहयोगमा घरेलु तथा साना उद्योग कार्यालयको समन्वयमा सुनौलो महिला विकास बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्थाले गुलरियामा सञ्चालन गरेको पाँच दिने तालीमपछि उत्पादन प्रक्रिया प्रारम्भ भएको हो । तालिममा सहभागी २५ जना किशोरीहरूले अहिले स्थानीय स्तरमै प्याड उत्पादन थालेका छन् ।
तालीममा सिकाइएको प्रविधि अनुसार केराको थामबाट निकालिए को प्राकृतिक रेशा, कटन र कपडा को प्रयोग गरी मेसिन बाट प्याड बनाइन्छ । किशोरी जमुना कुमारी पासीका अनुसार प्रयोग भएका सबै सामग्री स्थानीय हुन् र उत्पादन पनि पूर्णतः स्वदेशी हो । “सीप सिकेपछि हामीले उत्पादन थाल्यौं। भविष्यमा यसलाई व्यवसायिक रूपमा विस्तार गर्न सकिने सम्भावना देखिएको छ,” उनले भनिन् ।
अर्कि सहभागी गुलरिया नगरपालिका वडा नं.–३ की किशोरी मोनिका कुशबधियाले स्थानीय रूपमा उत्पादित प्याड बजारमा पाइने भन्दा गुणस्तरीय, किफायती र पर्यावरणमैत्री भएको बताइन् । “धोएर घाममा सुकाएर पटक–पटक प्रयोग गर्न सकिने भएकाले यो झन्डै दुई वर्षसम्म टिकाउ हुन्छ,” उनको भनाइ थियो ।
कार्यक्रमले सिमान्तकृत, लोपन्मुख तथा आर्थिक रूपले कमजोर समुदायका किशोरीमहिलाहरूलाई सुरक्षित र पहुँचयोग्य मासिक स्वच्छता सामाग्री उपलब्ध गराउनुका साथै उनीहरूलाई आयआर्जनको अवसरसमेत सिर्जना गर्ने विश्वास आयोजक संस्थाले लिएको छ ।
संस्थाकी अध्यक्ष इन्दिरा सुवेदीका अनुसार,यस्ता कार्यक्रमले किशोरी हरूको आत्मविश्वास वृद्धि गर्नुका साथै मासिक धर्ममा हुने असहजता, लाज तथा स्वास्थ्य समस्या कम गर्न मद्दत पु¥याउँछ । साथै, किशोरीहरू यही सीपलाई भविष्यमा आयआर्जन को माध्यम बनाउन सक्षम हुनेमा आफूहरू विश्वस्त रहेको सुवेदीको भनाइ छ ।
उनका अनुसार, यस्ता कार्यक्रमले किशोरीहरूको आत्मविश्वास वृद्धि गर्नुका साथै मासिक धर्ममा हुने असहजता, लाज तथा स्वास्थ्य समस्या कम गर्न मद्दत पु¥याउँछ । साथै, किशोरीहरू यही सीपलाई भविष्यमा आयआर्जनको माध्यम बनाउन सक्षम हुनेमा आफूहरू विश्वस्त रहेको सुवेदीको भनाइ छ ।
स्थानिय स्तरमै मै यस्तो नविनतम कार्यक्रम सञ्चालन भई किशोरीहरू लाई स्वरोजगार र आत्मनिर्भरता तर्फ डोर्याउन सक्नु उल्लेखनीय उपलब्धि मानिएको छ । स्थानीय उत्पादन र महिला सशक्तिकरणमा टेवा पुग्ने यस्ता कार्यक्रमले गुलरियामा किशोरीहरूको जीवनशैली, सोच र सामाजिक भूमिकामा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउने अपेक्षा समेत गरिएको छ ।
